Աշխատանքային սթրեսներ.Հուզական այրում․Լիլիթ Վարդանյան

Ֆեյսբության գրառումԵկե՛ք հասկանանք հաճախ հանդիպող այնպիսի արտահայտությունների իմաստը, երբ լսում ենք «նոր եմ արթնացել», բայց արդեն հոգնած եմ (ոչ թե ֆիզիկապես, այլ հոգեպես), անընդհատ ուղեկցվող գլխացավեր, «կորցրել եմ հետաքրքրությունս ամեն ինչի հանդեպ», «ոչինիչ չի ուրախացնում», չաշխատելու մեծ ցանկություն, սթրեսային իրավիճակներ և դրա հետևանքով առաջ եկող լարվածություն, տագնապ, դեպրեսիա և որպես հետևանք՝ հուզական, մասնագիտական այրում: Հասկանանք և փորձել հաղթահարել...Հաղթահարման քայլերից ամենակարևորը ինքդ քեզնից գլուխ հանելն է, այսինքն հասկանալ սեփական նպատակները, պատկերացնել ապագան, իմաստավորել սեփական կյանքն ու արարքները:Մյուս քայլն այն է, որ կարող եք փորձել այդ իրավիճակին նայել վերևից, ավելի գլոբալ տեսակետից: Օգտագործենք հանգստանալու ամենաչնչին հնարավորությունները, արձակուրդները չօգտագործենք գործերի համար, այլ միայն հանգստի:

Մասնագիտական այրումը աշխատանքի, կոլեկտիվի և կազմակերպության հետ կապված բացասական ապրումների ամբողջությունն է: Այն հաճախ դրսևորվում է այն մասնագետների մոտ, որոնք ստիպված են շատ հաղորդակցվել մարդկանց հետ: Մասնագիտական այրման ցուցանիշներից են անտարբերության զգացումը, հուզական սպառվածությունը, բացասական դիրքորոշումը գործընկերների և հաճախորդների նկատմամբ, բացասական մասնագիտական ինքնաընկալումը, սեփական ոչ կոմպետենտության զգացումը

Մասնագիտական այրումը իրականանում է հետևյալ փուլերով.

Առաջին փուլ- սկսվում են թերացումներ աշխատանքի մեջ, և դրանք ընկալվում են անտարբերությամբ կամ հեգնանքով, անկախ նրանից, որ այդ սխալը կարող է բերել անգամ անդառնալի հետևանքների: Կախված գործունեության տեսակից, նյարդա-հոգեբանական ծանրաբեռնվածության մակարդակից, անհատական-հոգեբանական առանձնահատկություններից առաջին փուլը կարող է ձևավորվել տվյալ գործունեությունը սկսելուց հետո 3-5 տարվա ընթացքում:

Երկրորդ փուլ- աշխատանքի նկատմամբ հետաքրքրության կորուստ, շփման պահանջմունք /աշխատանքից դուրս/, ապատիա, դժգոհություն: Այս փուլում նկատվում են բացասական հոգեֆիզիոլոգիական երևույթներ, ինչպիսիք են գլխացավերը, արյան ճնշումը : Այս փուլն ընթանում է 5-ից 15-րդ տարիների միջակայքում:

Երրորդ փուլ- անձնային այրման փուլն է: Այն բնորոշվում է աշխատանքի և առհասարակ կյանքի նկատմամբ հետաքրքրության լիակատար կորստով, հուզական դատարկվածությամբ, կենսական ուժերի բացակայությամբ: Մարդը ձգտում է ավելի շատ շփվել կենդանիների հետ կամ առանձնանալ: Կարող են առաջանալ սուիցիդալ մտքեր: Ուժգնանում են հոգեմարմնական դրսևորումները: Այս փուլն ընթանում է 15-ից 20-րդ տարիների միջակայքում:

Արդյունավետ են նաև հետևյալ միջոցները.

Կարծրատիպերի կոտրում- շաբաթվա մեջ մեկ կամ երկու անգամ շեղվեք սովորական գործերից, ինչ որ նոր բան արեք, որ երբևէ չեք արել:

Ֆիզիկական ծանրաբեռնվածության ավելացում- օրինակ զբաղվեք սպորտով, յոգայով և այլն:

Լիարժեք հանգիստ – օգտագործեք հանգստանալու ամենաչնչին հնարավորությունները, արձակուրդները մի օգտագործեք գործերի համար, այլ միայն հանգստի:

Գործունեության փոփոխություն- խնդրեք ղեկավարին փոխել ձեր պաշտոնը կամ առհասարակ փոխեք աշխատանքը:

Սրանք միայն մի քանի հնարներ էին մասնագիտական այրումը հաղթահարելու համար, սակայն ավելի գրագետ կլինի դիմել հոգեբանի, ինչը հնարավորություն կտա իրավիճակը հաղթահարել նվազագույն կորուստներով:

Հոգեբան՝ Լիլիթ Վարդանյան